Klimaatverandering: ook van invloed op parasieten bij onze huisdieren? | Boehringer Ingelheim NL

Klimaatverandering: ook van invloed op parasieten bij onze huisdieren?

Klimaatverandering maakt nieuwe besmettingen bij honden en katten mogelijk, die veel verder gaan dan alleen teken- en vlooienbeten.

Vlooien en teken worden wereldwijd als de grootste vijanden voor onze huisdieren gezien. Door de stijgende temperaturen kan het gebied waar andere gevaarlijke parasieten voorkomen opschuiven richting het noorden, ook naar Nederland. Dit gebeurt onder andere via vogels, knaagdieren, slakken en muggen, die deze - voor ons nieuwe - parasieten bij zich kunnen dragen.

Verstedelijking, uitstoot, opwarming van de aarde en klimaatverandering. Onderwerpen die we tegenwoordig regelmatig in het nieuws horen. Maar beseffen we alle mogelijke gevolgen van stijgende temperaturen en klimaatgerelateerde risico’s? Parasitaire ziektes komen steeds vaker voor in gebieden waar ze nog niet eerder gesignaleerd waren - zoals Leishmaniose bij honden en mensen in West- en Noord-Europa, overgedragen door kleine, bijtende zandvliegjes. En de Reuzenteek ( Hyalomma marginatum), die via trekvogels door het Middellandse Zeegebied is gereisd, zich inmiddels definitief in Zuid-Europa heeft gevestigd en zich steeds verder naar het noorden en oosten verspreidt en dieren besmet.

“De geografische spreiding van parasieten en bijbehorende ziektes verandert. Van alle mogelijke invloeden daarop weten we inmiddels zeker dat klimaatverandering een belangrijke risicofactor is. Vooral de kortere winters en hogere temperaturen zijn van invloed. De noordelijke regio's waren vroeger te koud voor sommige teken en vliegende insectensoorten uit het zuiden, om zich ook daar te vermenigvuldigen en te overleven. Dat is nu anders”, vertelt Professor Frederic Beugnet, hoofd van Technical Services Huisdieren Parasieten & Parasitologie bij Boehringer Ingelheim Global.

Nieuwe parasieten in aantocht

Hoewel uitwendige parasieten zoals teken op zichzelf niet zo mobiel zijn, kunnen ze - door mee te reizen met zogenaamde gastheren - toch lange afstanden afleggen. De vogeltrek is een voorbeeld van een manier waarop ziektes en parasieten zich verder kunnen verspreiden. De verandering van het klimaat zorgt voor een verschuiving in de dieren en organismen die dienst kunnen doen als verspreiders van ziekteverwekkers. Dat betekent dat sommige van deze bedreigingen tegenwoordig heel dichtbij kunnen zijn, zelfs in stedelijke gebieden.

Muggen zijn bijvoorbeeld een bron van zorg. Ze kunnen verschillende ziekteverwekkers verspreiden. Toenemende temperaturen en neerslag kunnen deze verspreiding versnellen. De hartworm kan zich in de mug alleen ontwikkelen tot een besmettelijke vorm wanneer de gemiddelde temperatuur voldoende hoog is. Waar dat vroeger zelden het geval was in Noordwest-Europa, komt dit nu steeds vaker voor. In verschillende scenario’s wordt al voorspeld, dat invasieve muggensoorten zoals de tijgermug zich over heel Europa kunnen gaan verspreiden. De tijgermug kan dengue verspreiden naar de mens, maar ook bijvoorbeeld hartworm ( Dirofilaria immitis) naar de hond.

“Verschillende muggensoorten kunnen geïnfecteerde gastheren bijten en vervolgens die parasieten overbrengen op mens en dier”, legt Jeroen van der Meer, dierenarts en Senior Technical Service Manager bij Boehringer Ingelheim Animal Health Nederland, uit. “Studies tonen aan dat hartwormziekte zich - als gevolg van de stijgende temperaturen - over Europa verspreidt. Tot 2011 was hartwormziekte niet aanwezig in veel Europese landen, zoals in Duitsland en Nederland, maar nu verspreidt het zich steeds verder.

In de zeer nabije toekomst is het waarschijnlijk dat we ook in de noordelijke landen in de zomer, net als in het Middellandse Zeegebied, te maken krijgen met een hartwormseizoen. Maar kunnen we onze huizen muggenvrij houden? Investeren in verantwoorde parasitaire preventie is de enige manier om je huisdieren veilig te houden.”

Onschuldige slakken en naaktslakken?

Jeroen heeft een punt. Ook in Nederland worden de winters steeds zachter. En ziektes zoals longworm houden dierenartsen steeds meer bezig. Zo komt longworm nu al bij tot 5% van de honden in Nederland voor. Deze worm kan zich door het lichaam van het dier verplaatsen, om zich als volwassene in de bloedvaten van de longen te nestelen en daar ernstige longschade te veroorzaken. Longworm komt ook bij katten voor en leidt tot ernstige ziekte als het niet wordt behandeld. Beter voorkomen dan genezen dus!

De gastheren van longwormen zijn slakken en naaktslakken, te vinden in vrijwel iedere tuin. De parasiet verspreidt zich ook via slakkenuitwerpselen en slijmsporen. Honden en katten kunnen ook besmet raken met longworm als ze in contact komen met water of gras dat met een besmette slak in aanraking is geweest. Ook het eten van prooidieren die slakken eten kan tot besmetting leiden.

“Veel mensen denken dat hun huisdieren veilig blijven als ze bijvoorbeeld niet in het bos wandelen. Maar dat klopt niet. Huisdieren kunnen besmet raken, zelfs als ze alleen maar in onze eigen achtertuin en in huis spelen. We moeten ervoor zorgen dat mensen zich beter bewust zijn van nieuwe parasitaire risico’s in Nederland, die een paar jaar geleden nog niet aanwezig waren”, merkt hij op. “Het goede nieuws is dat dit bewustzijn toeneemt. Huisdiereigenaren lijken verantwoorde antiparasitaire bescherming steeds meer te omarmen”.

De dierenarts en de paraveterinair zijn samen de beste raadgever voor een persoonlijk en verantwoord parasietenbestrijdingsadvies op maat bij huisdieren. Veranderingen in de omgeving vragen ook om gedragsveranderingen. Anders gezegd: het belang inzien van verantwoorde parasitaire preventie is een absolute noodzaak om dieren - en mensen - gezond te houden. Parasieten zijn overal. Ze zijn zo oud als hun gastheren en leven samen in een co-evolutie van miljoenen jaren.

Juiste preventie en adequate behandeling van parasitaire ziektes kunnen de gezondheid en welzijn van dieren waarborgen. Vraag de dierenartspraktijk om persoonlijk advies, om je huisdieren beschermd te houden.

"Nu parasitaire besmettingen vaker voorkomen, kan een afname van onze inzet om parasieten te bestrijden leiden tot steeds meer parasitaire besmettingen en ziektes en steeds meer kans op overdracht op de mens", merkt Frederic Beugnet op. “Met andere woorden: we moeten zowel onze huisdieren als onszelf echt goed beschermen.”

“We mogen niet vergeten dat veel parasieten zoönotisch zijn. Dit risico moeten we vervolgens afwegen tegen de risico’s van het gebruik van de middelen voor het dier en diens omgeving. Beantwoord de vragen op para-risk.nl en vraag de dierenarts om parasietenbestrijdingsadvies op maat. Het adviseren van de juiste middelen op de juiste momenten is immers maatwerk en aan constante verandering onderhevig.”

References

Deel naar: